30 Σεπ 2008

Michael Lowy - Che Guevara, Άπαντα

Με πολλή δυσκολία παίρνει κανείς την πένα, όταν είναι να γράψει για μορφές της Ιστορίας, όπως ο Ερνέστο Γκουεβάρα. Πώς να τολμήσεις να καταπιαστείς με τέτοιο εγχείρημα, έχοντας μπροστά σου έναν υπεράνθρωπο, ένα ανθρώπινο φαινόμενο, πού όσοι τον γνώρισαν ή ασχολήθηκαν με την προσωπικότητα του, μόνο σαν ημίθεο τον παρουσιάζουν.

Ο Ερνέστο Γκουεβάρα, πού οι Κουβανέζοι αποκαλούν χαϊδευτικά Τσε, υπήρξε ό άνθρωπος, πού τόσο κυριαρχήθηκε από τα ιδανικά του, πού αυτά μόνο γίνανε ό Πολικός του. Και μπρος σ' αυτά είχαν πάψει να λειτουργούν και να υπάρχουν όλες οι ανθρώπινες ανάγκες. Στά ιδανικά υποτάχτηκαν όλες οί ανθρώπινες αδυναμίες, όλες οί ανθρώπινες επιδιώξεις. Άλλα ποια να ήσαν άραγε αυτά τα πανίσχυρα ιδανικά, πού κυριαρχούσαν μέσα του;" Ισως γίνουν περισσότερο καταληπτά, αν αναφερθούμε στο τελευταίο γράμμα πού στέλνει ό Τσε στα παιδιά του. «...Αν έρθει μέρα, πού θα διαβάσετε αυτό μου το γράμμα, θα πει πώς ό πατέρας σας έχει φύγει από κοντά σας... Ό πατέρας σας είναι ένας άνθρωπος, πού ενεργεί όπως σκέπτεται. Καί πού σίγουρα έμεινε πάντα πιστός στις πεποιθήσεις του... Προπάντων να κρατήσετε μέσα σας την ικανότητα να αισθάνεστε πολύ βαθιά κάθε αδικία, πού διαπράττεται εναντίον οποιουδήποτε, σ' οποιοδήποτε σημείο κι αν είναι του κόσμου... Αυτή είναι ή πιο ωραία αρετή ένoς επαναστάτη...».

Michael Lowy - Che Guevara, Άπαντα

27 Σεπ 2008

Ομήρου Ιλιάδα (σε μετάφραση Νίκου Καζαντζάκη)

Η μετάφραση της Ιλιάδας του Ομήρου από τους Νίκο Καζαντζάκη και Ι.Θ. Κακριδή, που ολοκληρώθηκε και κυκλοφόρησε το 1955 με δικά τους έξοδα. Μετάφραση ποιητική, έμμετρη, σε δημοτική γλώσσα, που συνοδεύεται από εισαγωγή του Κακριδή. Ένα δείγμα μεταφραστικής εφαρμογής από το προοίμιο (Α, 1-7):

Τη μάνητα, θεά, τραγούδα μας του ξακουστού Αχιλλέα,
ανάθεμά τη, πίκρες πού 'δωκε στους Αχαιούς περίσσιες
και πλήθος αντρειωμένες έστειλε ψυχές στον Άδη κάτω
παλικαριών, στους σκύλους ρίχνοντας να φάνε τα κορμιά τους
και στα όρνια ολούθε ―έτσι το θέλησε να γίνει τότε ο Δίας―
απ' τη στιγμή που πρωτοπιάστηκαν και χώρισαν οι δυό τους,
του Ατρέα ο γιος ο στρατοκράτορας κι ο μέγας Αχιλλέας.

Ομήρου Ιλιάδα (σε μετάφραση Νίκου Καζαντζάκη)

23 Σεπ 2008

Αντώνης Σαμαράκης - Εν ονόματι

5 Νοεμβρίου '98, νύχτα. Στην Ελλάδα. Σε μια μικρή πόλη. Ένα παιδί, ο Δημήτρης, 16 χρονών, μαθητής στη Β' λυκείου, γράφει στο κομπιούτερ του και ριχνει στους δρόμους μια προκήρυξη. με την υπογραφή μιας φανταστικής οργάνωσης νέων: Άνεμος Σωτηρίας απο τα ΕΝ ΟΝΟΜΑΤΙ. Είναι μια κίνηση διαμαρτυρίας και εξέγερσης εναντίον των διαφόρων ΕΝ ΟΝΟΜΑΤΙ που καταδυναστεύουν τη ζωή μας και της αφαιρούν το αληθινό της νόημα. «Τα παιδιά εμείς, οι νέοι εμείς, είμαστε στη πρώτη γραμμή του αγώνα κατά των διαφόρων ΕΝ ΟΝΟΜΑΤΙ που καταδυναστεύουν τη ζωή μας και δεν μας αφήνουν να σκεφτόμαστε και να πράττουμε ως ελεύθεροι άνθρωποι». Ο Δημήτρης δεν έχει πρόθεση να δώσει συνέχεια. Αλλά η συνέχεια έρχεται...

Αντώνης Σαμαράκης - Εν ονόματι

20 Σεπ 2008

Φιόντορ Ντοστογιέφσκι - Το υπόγειο

Το υπόγειο είναι από τα δημοφιλέστερα έργα του Ρώσου λογοτέχνη. Εφηβικό ανάγνωσμα που στην πορεία πολλοί από εμάς ξαναδιαβάσαμε, ανιχνεύοντας δεύτερη ή τρίτη φορά το "πίσω κείμενο", σφυγμομετρώντας την ωριμότητά μας. Ο ανώνυμος αντιήρωας του έργου εκπροσωπεί την πιο σκοτεινή ευφυΐα όλων μας. Το υποκείμενο στις φράσεις είναι το εγώ, ακόμη και όταν αυτό εννοείται, και αντιπροσωπεύει συνολικά την ανθρώπινη ψυχοσύνθεση και συμπεριφορά. Γραμμένο το 1864, το κλασικό αυτό αριστούργημα αποτελεί τη φανταστική απολογία και εξομολόγηση ενός Ρώσου υπαλλήλου των μέσων του 19ου αιώνα που αποφασίζει να λειτουργήσει αντικομφορμιστικά και να περάσει από την αδιαμαρτύρητη αποδοχή στην ανώνυμη αντίδραση, διά της καθόδου στο... υπόγειο· ένα υπόγειο-φρούριο, στο οποίο επιλέγει να παραμείνει φυλακισμένος ή μάλλον προστατευμένος από την υπερβολή της αγάπης. Για τον Ντοστογιέφσκι, ο φόβος να αγαπάς είναι ο φόβος να είσαι ελεύθερος.

Φιόντορ Ντοστογιέφσκι - Το υπόγειο

19 Σεπ 2008

Διόδωρος Σικελιώτης - Άπαντα (1ος τόμος)

Ο Διόδωρος γεννήθηκε στη μικρή πόλη Αγύριον της Σικελίας περί το 90 π.Χ., χρονολογία την οποία συνάγουμε από την ομολογία του ιδίου ότι επισκέφτηκε για σπουδές την Αίγυπτο κατά την 180ή ολυμπιάδα, δηλαδή, 60 - 56 π.Χ. Υποθέτουμε επίσης ότι έζησε μέχρι το 30 περίπου π.Χ., από το ότι το τελευταίο ιστορικό γεγονός που αναφέρει είναι ο αποικισμός του Ταυρομενίου από τον Οκταβιανό που τοποθετείται περί το 36 π.Χ., ενώ ταυτόχρονα δεν υπάρχει στο έργο του η παραμικρή ένδειξη για τη ναυμαχία του Ακτίου, 31 π.Χ., που αποτέλεσε σταθμό στην εξέλιξη της πολιτικής ιστορίας της εποχής.

Για τη ζωή του Διόδωρου δεν γνωρίζουμε παρά ελάχιστα πέρα από τα όσα ο ίδιος μας λέει στο έργο του. Από το έργο του, λοιπόν, μαθαίνουμε πως εκτός της Ελληνικής, που ήταν η γλώσσα της Σικελίας, έμαθε από μικρή ηλικία και τη Λατινική, χάρη στη στενή επαφή που είχε η πόλη του με τους Ρωμαίους. Κατά τις συχνές επισκέψεις και παραμονές του στη Ρώμη, ήταν ακριβώς η γνώση της Λατινικής που του επέτρεψε να συλλέξει στοιχεία από τα αρχεία και τις βιβλιοθήκες για να τα ενσωματώσει στο έργο του. Σύμφωνα με δική του επίσης ομολογία μαθαίνουμε πως έμεινε στην Αίγυπτο επί τρία χρόνια, όπου μαθήτευσε κοντά στους ιερείς και έμαθε πολλές παραδόσεις της χώρας και πως επί τριάντα χρόνια γύρισε πολλές πόλεις της Ευρώπης και της Ασίας για να συγκεντρώσει υλικό για το έργο του. Πέρα από αυτά δεν γνωρίζουμε τίποτε ούτε διαθέτουμε άλλες πηγές για τη ζωή του.

Διόδωρος Σικελιώτης - Άπαντα (1ος τόμος)

18 Σεπ 2008

Kip Thome - Μαύρες Τρύπες και Στρεβλώσεις του Χρόνου

Από την εμφάνιση της γενικής θεωρίας της σχετικότητας, το 1915, έως σήμερα, ορισμένοι από τους λαμπρότερους επιστήμονες του 20ού αιώνα έχουν καταβάλει προσπάθειες να αποκρυπτογραφήσουν τα μυστήρια που μας κληροδότησε η εν λόγω θεωρία. Η κληρονομιά αυτή έχει ορισμένες τόσο απροσδόκητες συνέπειες, ώστε ακόμη και ο ίδιος ο Αϊνστάιν την αποποιήθηκε.

Ποιο από τα παρακάτω αλλόκοτα αντικείμενα μπορεί πράγματι να υπάρχει στο σύμπαν μας;
-Οι μαύρες τρύπες, όπου μπορεί να εισέλθει οτιδήποτε, αλλά από όπου δεν μπορεί να εξέλθει τίποτε.
-Οι κοσμικές σκουληκότρυπες, που αποτελούν στρεβλώσεις του χώρου και συνδέουν δύο περιοχές του σύμπαντος.
-Οι χωροχρονικές ανωμαλίες, στις οποίες ο χωρόχρονος στρεβλώνεται τόσο έντονα ώστε ο μεν χρόνος παύει να υπάρχει ο δε χώρος αντικαθίσταται από ένα είδος κβαντικού αφρού.
-Τα βαρυτικά κύματα, τα οποία μεταφέρουν περιγραφές συγκρούσεων μαύρων τρυπών που έλαβαν χώρα δισεκατομμύρια χρόνια πριν.
-Οι μηχανές του χρόνου, με τις οποίες μπορεί κανείς να ταξιδέψει τόσο στο παρελθόν όσο και στο μέλλον.

Ο Kip Thome —παράλληλα με τους μεγάλους θεωρητικούς Stephen Hawking και Roger Penrose, πολλούς σοβιετικούς επιστήμονες αλλά και παλαιότερους φυσικούς, όπως τους Oppenheimer, Wheeler και Chandrasekhar— έχει βρεθεί στην καρδιά της αναζήτησης ασφαλών απαντήσεων για τα παραπάνω ερωτήματα. Σε αυτό το αριστοτεχνικά γραμμένο και εξαιρετικά ενημερωμένο βιβλίο, μέσα από έναν κομψό συνδυασμό επιστημονικών και ιστορικών στοιχείων, οδηγεί τους αναγνώστες στο μεγάλο ερώτημα: Ποιες αρχές κυβερνούν το σύμπαν μας και γιατί είναι αυτό που είναι;

Kip Thome - Μαύρες Τρύπες και Στρεβλώσεις του Χρόνου

17 Σεπ 2008

John Gribbin - Το όζον και η ανθρώπινη απειλη

Το στρώμα του όζοντος αντιπροσωπεύει την ατμοσφαιρική ασπίδα προστασίας ενάντια στις θανατηφόρες κοσμικές ακτινοβολίες. Κι όμως, μια σειρά από σύγχρονα βιομηχανικά προϊόντα καταστρέφουν την πολύτιμη αυτή ασπίδα έξι φορές ταχύτερα από τους ρυθμούς της φυσιολογικής αποκατάστασης. Η καταστροφή του στρώματος του όζοντος ισοδυναμεί με αύξηση των καρκίνων του δέρματος, με εκτεταμένη τύφλωση των κατοικίδιων ζώων, με διατάραξη των κλιματολογικών συνθηκών και με ανατροπή των οικολογικών συστημάτων. Ήδη στις 5 Οκτωβρίου 1987, το μέγεθος της τρύπας στον ουρανό είχε διάμετρο ίση με την έκταση των ΗΠΑ και βάθος όσο το ύψος του Έβερεστ. Δεν υπάρχουν πλέον περιθώρια αναμονής. Αν δεν ενεργοποιηθούμε ΤΩΡΑ ΑΜΕΣΩΣ, η τρύπα θα επικαλύψει ολόκληρο τον πλανήτη με ανεπανόρθωτες συνέπειες για το φυσικό περιβάλλον και τον άνθρωπο. Ο Τζον Γκρίμπιν, γνωστός στο ελληνικό κοινό από το περίφημο βιβλίο ΓΕΝΕΣΙΣ και τα άλλα εκπληκτικά του έργα, επισημαίνει με αδιάψευστα επιχειρήματα τον παραλογισμό της δράσης του βιομηχανικού ανθρώπου ενάντια στους ίδιους τους φυσικούς μηχανισμούς προστασίας της Ζωής.

John Gribbin - Το όζον και η ανθρώπινη απειλη

16 Σεπ 2008

Michael Crichton - Η σφαίρα

Νότιος Ειρηνικός. Στον πυθμένα του ωκεανού κείτεται ένα διαστημόπλοιο ηλικίας τουλάχιστον τριακοσίων ετών...
Τέσσερις διακεκριμένοι επιστήμονες —ένας αστροφυσικός, μία βιολόγος, ένας μαθηματικός κι ένας ψυχολόγος- σπεύδουν στην περιοχή και κατεβαίνουν στα θαλάσσια βάθη για να μελετήσουν το συγκλονιστικό εύρημα.

Ποια είναι η προέλευση του διαστημόπλοιου; Ανήκει σ' έναν εξωγήινο πολιτισμό; Έφτασε εδώ από ένα διαφορετικό σύμπαν; Ή μήπως έρχεται από το μέλλον; Κι ενώ προχωρούν στην εξερεύνηση του. καινούρια ερωτήματα έρχονται να προστεθούν στα πρώτα. Τι είναι και π ρόλο παίζει η τεράστια, αδιαπέραστη, ασημένια σφαίρα που βρίσκουν μέσα σ' αυτό; Ποιος ή π μεταδίδει μηνύματα στην οθόνη του υπολογιστή τους, που συνεχώς γίνονται όλο και πιο εχθρικά;

Κάθε μέρα που περνά, η αγωνία τους μεγαλώνει. Γιατί η άγνωστη και τρομακτική δύναμη που υπάρχει εκεί κάτω απειλεί να καταστρέψει το υποβρύχιο κατάλυμα τους και μαζί και τους ίδιους...

Ο Μάικλ Κράιτον γεννήθηκε το 1942 στο Σικάγο. Σπούδασε στο κολέγιο Χάρβαρντ και στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ. Το 1969 έγινε βοηθός καθηγητού στο Ινστιτούτο Σολκ, στη Λα Γιόλα της Καλιφόρνιας. Έχει γράψει πολλά μυθιστορήματα, μεταξύ των οποίων τα: Στέλεχος Ανδρομέδα, The Terminal Man, Eaters of the Dead, Congo και Σφαίρα. Τα δύο τελευταία του βιβλία, Jurassic Park και Ανατέλλων Ήλιος, κυριάρχησαν στις λίστες των μπεστ σέλερ επί δύο χρόνια και μεταφέρθηκαν με εξαιρετική επιτυχία και στον κινηματογράφο. Ανάμεσα στις κινηματογραφικές ταινίες που έχει σκηνοθετήσει ο ίδιος περιλαμβάνονται οι Κώμα, Westworld και η κινηματογραφική διασκευή του δικού του μυθιστορήματος "Η Μεγάλη Ληστεία τον Τρένου". Το 1988 δίδαξε Δημιουργική Γραφή στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Μασαχουσέτης (Μ.I.Τ).

Michael Crichton - Η σφαίρα

15 Σεπ 2008

Αγκουστίν Γκαρθία Κάλβο - Eναντίον του αυτοκινήτου

"Η κοινωνία μας στηρίζεται στην ελεεινή πίστη στο ιδιωτικό άτομο, δηλαδή πιστεύει ότι ο καθένας ξέρει που πηγαίνει, τι θέλει, τι κάνει, τι αγοράζει. Στηρίζεται στο ότι οι περισσότεροι άνθρωποι αγοράζουν και θέλουν αυτό που τους προστάζουν να αγοράσουν. Το αυτοκίνητο είναι το σύμβολο αυτής της κοινωνίας."

Ο Αγουστίν Γκαρθία Κάλβο γεννήθηκε το 1926 στη Ζαμόρα της Ισπανίας. Κατέχει την έδρα της Κλασικής Φιλολογίας στο πανεπιστήμιο της Μαδρίτης από το 1964. Εκδιώχτηκε το 1965 από την κυβέρνηση του Φράνκο και ξαναπήρε τη θέση του το 1975. Συμμετέχει ενεργά στους κοινωνικούς αγώνες και έχει γράψει πολλά δοκίμια, ποιήματα, μελέτες κ.ά.

Αγκουστίν Γκαρθία Κάλβο - Eναντίον του αυτοκινήτου

14 Σεπ 2008

Διδώ Σωτηρίου - Ματωμένα χώματα

Τα Ματωμένα Χώματα τά είπαν «Βίβλο της σύγχρονης εξόδου του μικρασιάτικου Ελληνισμού». Τά είπαν «σεισμική δόνηση». Μυθιστόρημα πού «Τσούζει. Ζεματάει. Καίει. Τιμωρεί. Έχει ψυχή ανθρώπινη. Οργή λαού. Πόνο εθνικό». «Κάστρο σωστό λόγου, ενάντια στον καιρό, στη λησμονιά καί στό ψέμα».

Τά Ματωμένα Χώματα εκδόθηκαν τό 1962. Μεταφράστηκαν σέ μια σειρά χώρες, Γαλλία, Σοβιετική Ενωση, Ουγγαρία, σέ όλα τά Βαλκάνια, κλπ. Στην Τουρκία είχαν συγκλονιστική απήχηση. «Μέσα στην επική ατμόσφαιρα τον βιβλίου αυτού, πού είναι ένα είδος "Πολέμου καί Ειρήνης" της Ελλάδας - γράφει ό Οίκος Σαντέρ - αντί ν' αναζωπυρώνεται τό μίσος, ζωντανεύει τό ανθρώπινο δράμα όλων των μικρών λαών πού σφαγιάζονται στό βωμό τών ιμπεριαλιστικών συμφερόντων».

«Τό διάβασα σέ μιά νύχτα - γράφει ό πρόεδρος του Βιομηχανικού Επιμελητηρίου της Πόλης, Έρτογρούλ Σοϋσάλ - κι έχυσα δάκρυα καί γιά τους δυό λαούς μας. Ωραίο βιβλίο, απόλυτα έντιμο σάν ολα τά μεγάλα έργα. Οι διανοούμενοι μας τό υποδέχθηκαν με αληθινό ενθουσιασμό».

Διδώ Σωτηρίου - Ματωμένα χώματα

13 Σεπ 2008

Isaac Asimov - Σήμερα, αύριο και ...

Τα έθνη του κόσμου είναι διαιρεμένα από άποψη αγωγής και πολιτισμού: από άποψη γλώσσας, θρησκείας, προτιμήσεων, φιλοσοφίας και κληρονομιάς -μα οπουδήποτε υπάρχει επιστήμη, αρκεί μονάχα να υπάρχει, είναι παντού η ίδια. Κι οι επιστήμονες, οπουδήποτε και παντού, μιλούν την ίδια γλώσσα, την επαγγελματική γλώσσα της επιστήμης, και αποδέχονται τον ίδιο τρόπο σκέψης.

O Ισαάκ Ασίμωφ, γεννήθηκε στο Πετροδίτσι της Ρωσίας, στις 2 Ιανουαρίου του 1920. Μετανάστευσε στις Η.Π.Α. το 1923 και πήρε την Αμερικάνικη υπηκοότητα το 1928. Σπούδασε στο Πανεπιστήμιο της Κολούμπια, απ’ όπου αποφοίτησε το 1939. Παντρεύτηκε το 1942 και έκανε δύο παιδιά. Από το 1955 είναι καθηγητής της Βιοχημείας στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Βοστώνης. Εταίρος επιστημονικών συλλόγων και με αρκετές διακρίσεις στο ενεργητικό του για τις επιστημονικές του έρευνες. Όπως oι περισσότεροι διάσημοι συγγραφείς Επιστημονικής Φαντασίας, έτσι και ο Ισαάκ Ασίμωφ έχει μια τέλεια γνώση πάνω στις φυσικές επιστήμες, πού τη συνδυάζει με μια έντονη διορατικότητα και αντίληψη της ανθρώπινης συμπεριφοράς και ψυχολογίας. έγράψε 465 περίπου βιβλία, από τα οποία τα 25 είναι καθαρά Επιστημονικής Φαντασίας και τα υπόλοιπα Μελέτες και Επιστημονικά συγγράμματα. Μαζί με τον Άρθουρ Κλάρκ θεωρούνται οι καλύτεροι στον κόσμο συγγραφείς βιβλίων Επιστημονικής φαντασίας.

Το πρώτο του βιβλίο «Βότσαλο στον Ουρανό», κυκλοφόρησε το 1949. Πολλά περιοδικά Επιστημονικής Φαντασίας, δημοσίευαν τα διηγήματα του Ασίμωφ, πριν ακόμα γίνει διάσημος.
Με το διήγημα του "Η Νύχτα», βγήκε από την αφάνεια". Τα γνωστότερα έργα του είναι η σειρά μυθιστορημάτων με τα Ρομπότ ("Εγώ, το Ρομπότ", "Έρχονται τα Ρομπότ", "Σπηλιές από Ατσάλι", "Ο Γυμνός Ήλιος", "Τα Ρομπότ της Αυγής", "Ρομπότ και Αυτοκρατορία" και η σειρά της Γαλαξιακής Αυτοκρατορίας ("Γαλαξιακή Αυτοκρατορία", 1-6) που διαδραματίζονται στο ίδιο μυθιστορηματικό περιβάλλον, και με αυτήν τη χρονική σειρά.

Isaac Asimov - Σήμερα, αύριο και ...

12 Σεπ 2008

Friedrich Nitzsche - Η Γενεαλογία της Ηθικής

Η Γενεαλογία της Ηθικής είναι ένα από τα τελευταία έργα του Νίτσε, καθώς γράφτηκε το 1887, τρία χρόνια πριν τον εγκλεισμό του σε φρενοκομείο. Όπως παρατηρεί ο Daniel Halevy: «...Στα τρία πρώτα δοκίμια που αποτελούν τη Γενεαλογία της Ηθικής ο Νίτσε παρουσιάζει με τόλμη την κεντρική περιπέτεια: τη συνωμοσία των σκλάβων. Όλο το έργο είναι γραμμένο σ’ ένα αυταρχικό, βίαιο ύφος, που ο Νίτσε θα μας εκθέσει τη ρητορική του...». Ο ίδιος ο Νίτσε στο πέμπτο κεφάλαιο του Προλόγου της Γενεαλογίας της Ηθικής παρουσιάζει αποκαλυπτικά τις προθέσεις του: «Εκείνο που, κατά βάθος, είχα μες στην καρδιά μου ήταν κάτι πολύ σπουδαιότερο από μια σειρά δικές μου ή ξένες εικασίες σχετικές με την προέλευση της ηθικής... Το κυριότερο ζήτημα για μένα ήταν η αξία της ηθικής -; και πάνω στο σημείο αυτό όφειλα εξηγήσεις αποκλειστικά και μόνο σχεδόν στον φημισμένο μου δάσκαλο, τον Σοπενχάουερ...».

Σύμφωνα με τον Καρλ Λέβιτ, «Κατά τον Νίτσε, η αμαρτία και η ενοχή δεν είναι φαινόμενα που ανήκουν στην ανθρώπινη ύπαρξη ως τέτοια, αλλά είναι μόνον ό,τι σημαίνουν. Υφίστανται μόνο στη συνείδηση της αμαρτίας και της ενοχής... ο Χριστιανισμός δημιούργησε έναν κόσμο των αμαρτιών από έναν κόσμο χωρίς συναισθήματα αμαρτίας. Μετέβαλε τον ‘άρρωστο’ σε ένοχο ‘αμαρτωλό’... Καθώς ο Νίτσε αντιστρέφει ακόμα μια φορά την μεταξίωση που επιτέλεσε ο Χριστιανισμός απέναντι στον ειδωλολατρικό κόσμο, η συνείδηση της αμαρτίας γίνεται γι’ αυτόν ‘το πιο μεγάλο συμβάν στην ιστορία της άρρωστης ψυχής’ και ‘ολέθριο τέχνασμα της θρησκευτικής ερμηνείας’. Αντίθετα προς αυτην ο Νίτσε ήθελε να αποδώσει ξανά στην ύπαρξη την ‘αθωότητά’ της και να συνδέσει πέραν του καλού και του κακού την ύπαρξη, που έγινε εκκεντρική, με τον φυσικό κόσμο της αιώνια επανερχόμενης ζωής. Αλλά μπόρεσε να αναπτύξει τη ‘διονυσιακή’ θεώρηση της ζωής μόνο στην πολεμική μορφή μιας κριτικής εναντίον του Χριστιανισμού, του οποίου την ηθική ο ίδιος ερμήνευσε ως ‘αντιφύση’. Και για να μπορέσει να θεμελιώσει ιστορικά αυτή την κριτική έκανε την παράδοξη προσπάθεια να φέρει και πάλι την αρχαιότητα στην κορυφή του αρχαίου κόσμου».

Η ηθική αντιπρόταση του Νίτσε, όταν δε βυθίζεται στη σκληρή ρητορική κριτική της χριστιανικής ηθικής, της ηθικής που έχει ως πυρήνα της τη «φαύλη συνείδηση», η οποία, για τον μεγάλο γερμανό φιλόσοφο, αποτελεί τη μεγαλύτερη ψυχολογική και κοινωνική αρρώστια του καιρού του, εξαγγέλεται με τη διονυσιακή κραυγή «θάνατος στον θεό» και την επιστροφή σε μια νέα εποχή αθωότητας. Η επιρροή του Νίτσε και της συγκεκριμένης θέσης του στη φιλοσοφία του περασμένου αιώνα στάθηκε αποφασιστική, καθώς η φιλοσοφία έκοψε σχεδόν όλα τα δεσμά της με τη θεολογία, είτε μέσα απο αθεϊστικές κοινωνικές θεωρίες που προσπάθησαν να εφαρμοστούν στην πράξη, είτε μέσα από σχεδόν γλωσσολογικές αναζητήσεις της αλήθειας του ίδιου του φιλοσοφικού λόγου.

Friedrich Nitsche - Η Γενεαλογία της Ηθικής

10 Σεπ 2008

Ray Bradbury - Το Δ του Διαστήματος

Ο Ray Bradbury είναι o µοναδικός, ίσως, σύγχρονος συγγραφέας επιστηµονικής φαντασίας που, όντας πολύ γνωστός στο εξωτερικό, έγινε γνωστός και στην Ελλάδα. Ωστόσο µέχρι σήµερα το «φαινόµενο Μπράντµπερυ» δεν έχει αποτελέσει, απ' ό,τι τουλάχιστο γνωρίζω, αντικείµενο ανάλυσης ή, γενικότερα, µελέτης οποιασδήποτε βάσης στον ελληνικό χώρο. Είναι καιρός, νοµίζω, να γίνει µια προσπάθεια για την εξήγηση του «φαινόµενου», ταυτόχρονα µε µια αιτιολόγηση της τοποθέτησης του Μπράντµπερυ, σα συγγραφέα επιστηµονικής φαντασίας».

Ο Ray Bradbury — αναφέρθηκε ήδη — είναι γνωστός στο εξωτερικό σε µεγάλη κλίµακα. Αλλά αυτό δεν εξηγεί την επιτυχία του στον ελληνικό χώρο. Κι άλλοι συγγραφείς επιστηµονικής φαντασίας είναι γνωστοί έξω — ο Φίλιπ Κ. Ντίκ, ο Φίλιπ Ζοζέ Φάρµερ — κι όµως παραµένουν άγνωστοι εδώ. Τι είναι εκείνο που εξασφαλίζει στον Μπράντµπερυ την προνοµιακή θέση του;
Νοµίζω πώς τα στοιχεία που αντλεί κανείς απ' την ίδια τη ζωή του, προσφέρουν ήδη µιαν ικανοποιητική απάντηση: ο Μπράντµπερυ δε λανσαρίστηκε — τουλάχιστο στην αρχή της σταδιοδροµίας του — σα συγγραφέας επιστηµονικής φαντασίας αλλά, γενικά, σαν συγγραφέας, δε γνώρισε την επιτυχία µέσα απ' το «γκέτο» των συγγραφέων επιστηµονικής φαντασίας — δηλαδή, µέσα από µια ιδιαίτερη οµάδα συγγραφέων ενός ιδιαίτερου φιλολογικού είδους — αλλά µέσα απ' την πολυάριθµη οµάδα των «λογοτεχνών». Είναι εξαιρετικά χαρακτηριστικό το γεγονός ότι οι πρώτες νουβέλες και τα διηγήµατα του Μπράντµπερυ απορρίφθηκαν απ' τα περισσότερα περιοδικά επιστηµονικής φαντασίας επειδή δεv ήταν αρκετά «επιστηµονικά»!

Πραγµατικά· ο Ραίη Μπράντµπερυ είναι ιδιαίτερα «απλός» συγγραφέας επιστηµονικής φαντασίας, σε σύγκριση µε άλλους σηµαντικούς εκπροσώπους του είδους. Και από άποψη περιεχοµένου, και από άποψη µορφής. 0ι ιστορίες του δεν µπορούν να χαρακτηριστούν σαν «πολύπλοκες», δεν έχουν δυσκολονόητες «επιστηµονικές» εξηγήσεις, απευθύνονται σ' ένα όχι εξειδικευµένο κοινό, είναι «διαβαστικές». Το ίδιο και το ύφος του: ύφος ενός συγγραφέα που γνωρίζει πολύ καλά τη δουλιά του µα που, ωστόσο, δε µεταχειρίζεται καθόλου ούτε το ιδιαίτερο λεξιλόγιο της επιστηµονικής φαντασίας ούτε το δαιδαλώδη τρόπο γραφής άλλων εκπροσωπών της. Ο Μπράντµπερυ δεν έχει την ιδιαιτερότητα του συγγραφέα επιστηµονικής φαντασίας. Αυτός είναι ο λόγος που τα βιβλία του εκδίδονται και από εκδοτικούς οίκους που δεν έχουν καµιά σχέση µε το είδος. (Στην Ελλάδα το «Φαρενάιτ 451» εκδόθηκε σε σειρά «γενικής λογοτεχνίας»).

Αργότερα, φυσικά, µετά την επιτυχία των διηγηµάτων του Μπράντµπερυ στα µεγάλης κυκλοφορίας περιοδικά ποικίλης ύλης, τα εξειδικευµένα περιοδικά επιστηµονικής φαντασίας δεv µπορούσαν πια να του κρατάνε κλειστές τις πόρτες τους. Αν όµως µπήκε τελικά ο Μπράντµπερυ στο «γκέτο» των συγγραφέων τους, δεν µπήκε απ' την αρχή, αλλά αργότερα, µε τον τίτλο του «λογοτέχνη». Και βέβαια διατήρησε και τους δύο τίτλους: του "ειδικού" και του "γενικού" συγγραφέα. Μαζί µε τον νεότερο του Κούρτ Βόνεγκουτ (Σφαγείο 5), απευθύνθηκε τόσο σ' ένα ιδιαίτερο κοινό, όσο και σ' ένα αρκετά πλατύτερο — και σ' αυτό χρωστάει, σε µεγάλο βαθµό, την επιτυχία του.

Ray Bradbury - Το Δ του Διαστήματος

Ratings